De blik gericht op Afrika

Afrika kent als een van de meest kwetsbare regio’s vele Antropoceengerelateerde uitdagingen. Het kernpunt is dat de uitdagingen fundamenteel met elkaar samenhangen terwijl de voorwaardelijkheden voor een afdoende aanpak niet aanwezig zijn.

Over Afrika krijgen wij hier in de media niet zo veel mee, de show is wat verder van ons bed. Terwijl de toenemende impact van wat daar gebeurt echter juist voor Europa grote gevolgen zal hebben, vanwege een aantal kwesties die haaks op elkaar staan. Zo heeft Europa Afrika nodig voor kritische aardmetalen voor energietransitie, defensie en onafhankelijkheid, terwijl daartegenover Europa de Afrikaanse toestroom wil weren en ook daarvoor de Afrikaanse overheden nodig heeft.

We mogen verwachten dat ondanks alle pleidooien en oproepen tot beleidsveranderingen van ‘schippers aan de wal’ door de toenemende spanningsopbouw de voorwaardelijkheden voor oplossingsgerichte mogelijkheden in de toekomst eerder af- dan toenemen. We zien de chaos en conflicten nu al rap toenemen, in Afrika zelf maar daardoor ook in Europa, ook met betrekking tot het ressentiment dat ruimte biedt aan rechts-extremisme. De terzake deskundige Gerald Knaus verwacht dat het deze zomer wel eens chaos zou kunnen worden, zie https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2602881-nauwelijks-voorbereiding-voor-nieuw-eu-migratiepact-enorme-mislukking-dreigt

 -

  • Afrika beschikt naar schatting over 29,5 biljoen dollar aan minerale rijkdommen in de mijnen, maar benut slechts een klein deel van de waarde die daaruit voortvloeit.
  • Infrastructuur, regionale integratie en betere geologische gegevens worden als cruciaal beschouwd voor het ontsluiten van waarde.
  • De stedelijke bevolking van Afrika zal tegen 2050 verdubbelen, wat proactieve planning, hervormingen in het bestuur en langetermijninvesteringen vereist.
  • Sterkere lokale overheden met duidelijke bevoegdheden, middelen en burgerparticipatie zijn essentieel voor inclusieve groei.
  • Beleidsmakers moeten een evenwicht vinden tussen publiek-private investeringen, betrouwbare gegevens gebruiken en de ondervertegenwoordiging in de stadsplanning aanpakken.
  • Gemeentelijke financiering moet prioriteit geven aan gelijkheid, inclusiviteit en duurzaamheid, en zorgen voor eerlijke belastingheffing, leningen en gendergevoelige infrastructuur.
  • De Afrikaanse conferentie over duurzame landbouwmechanisatie benadrukte de dringende noodzaak van mechanisatie om de landbouw in Afrika te transformeren.
  • Door de lage mechanisatiegraad en de grote afhankelijkheid van handarbeid wordt de voedselonzekerheid in Afrika steeds groter.
  • Afrika bevindt zich in het epicentrum van een wereldwijde voedselcrisis.
  • Vier van de vijf landen met de grootste hongerproblematiek ter wereld liggen in Afrika.
  • Nigeria is het wereldwijde epicentrum van acute honger, met 31,8 miljoen mensen die te maken hebben met catastrofale voedselonzekerheid.
  • De crisis wordt verergerd door gewapende conflicten, ontheemding en klimaatverandering.
  • Terwijl de Verenigde Naties zich voorbereiden om 2026 uit te roepen tot het Internationale Jaar van de Graslanden en Herders, waarschuwt een nieuwe studie dat de graslanden van Afrika steeds meer onder druk komen te staan.
  • Onderzoekers zeggen dat 25 Afrikaanse landen (dat is dan de helft van alle Afrikaanse landente kampen hebben met ernstig overmatig gebruik van graslanden als gevolg van de sterk groeiende veestapel en klimaatstress.
  • De studie benadrukt een scherpe regionale onbalans, waarbij overbegrazing geconcentreerd is in Noord-Afrika, terwijl grote weidegebieden in het zuiden onderbenut blijven.
  • De Afrikaanse moerasgebieden behoren tot de meest aangetaste ter wereld, terwijl miljoenen mensen ervan afhankelijk zijn voor essentiële hulpbronnen.
  • De Global Wetland Outlook 2025 wijst op verstedelijking en industriële ontwikkeling als belangrijke oorzaken van deze achteruitgang.
  • Er is dringend behoefte aan investeringen in natuurbehoud en herstel om de trend te keren en sociaaleconomische voordelen voor plattelandsgemeenschappen te realiseren.
  • De Afrikaanse bossen zijn, als gevolg van ontbossing en bosdegradatie, overgeschakeld van het absorberen van koolstof naar het uitstoten ervan.
  • Tussen 2010 en 2017 nam de biomassa sterk af, waardoor een essentiële mondiale koolstofbuffer in gevaar kwam.

 Bronnen:

 https://www.downtoearth.org.in/africa/global-trade-tensions-raise-strategic-value-of-african-minerals-report-says

https://www.downtoearth.org.in/africa/2-in-3-africans-will-live-in-cities-by-2050-how-planners-can-put-this-to-good-use

https://www.downtoearth.org.in/africa/africa-looks-to-mechanisation-for-agricultural-transformation

https://www.downtoearth.org.in/africa/africa-at-the-heart-of-global-food-crisis-with-nigeria-the-epicentre

https://www.downtoearth.org.in/africa/livestock-surge-puts-africas-grasslands-under-severe-strain-study-warns

https://www.downtoearth.org.in/africa/africas-wetlands-among-the-most-degraded-in-the-world-2025-global-wetland-outlook

https://www.downtoearth.org.in/forests/africas-forests-transitioned-from-carbon-sink-to-net-carbon-source

https://africapolis.org/en